Bitoku
Bitoku, Germán P. Millán tarafından tasarlanan 1-4 oyuncu için strateji kutu oyunudur.
Bitoku, Japon mitolojisinden ilham alan ormanın derinliklerinde geçen, oyuncuların Büyük Ruh'un halefi olmaya aday bitokulara (orman ruhlarına) büründüğü orta-ağır bir euro oyunudur. Yokai koruyucu zarlarını ve kartlarını ustaca yöneten ruhlar; kodama parkurlarında yarışır, hacılarını bilgelik yollarına gönderir, kutsal iwakura kayaları ile mitama ruhlarını biriktirerek 4 raunt boyunca en çok Erdem Puanı toplamaya çalışır. Katmanlı motor inşası ve birbirini baskılayan zar değerleriyle derin bir strateji deneyimi sunar.
Oyun Hakkında
Bitoku'da Büyük Ruh'un (Great Spirit) mirasçısı olmak için yarışan orman ruhlarından birine, yani bir bitokuya (yüce orman ruhu) bürünürsünüz. Oyun 4 raunt (round) boyunca oynanır; her raunt bir yılı temsil eder ve mevsim adı taşıyan dört fazdan oluşur: İlkbahar (Spring), Yaz (Summer), Sonbahar (Autumn) ve Kış (Winter). Dördüncü raundun kışından sonra Yükseliş (The Ascension) gelir; son puanlar dağıtılır ve en çok Erdem Puanı (Virtue Points / VP) toplayan oyuncu yeni Büyük Ruh seçilerek oyunu kazanır. Oyunun kalbi, yokai koruyucularını temsil eden kart ve zar ikilisidir. Her raunt 3 yokai kartı ve 3 zar kullanırsınız. Bir kart oynamak, yanındaki zarın kilidini açar; kilidi açılan zarı ormanın beş bölgesinden birine yerleştirirsiniz. Bir bölge aksiyonunu kullanabilmek için yerleştirdiğiniz zarın değeri o bölgedeki diğer tüm zarlara EŞİT veya DAHA BÜYÜK olmalıdır — bu kural zarlar arası rekabeti yaratır. Ayrıca hacılarınızı (pilgrim) bilgelik yollarına gönderir, kodamalarınızı (orman ağaçlarının küçük ruhları) parkurlarında ilerletir, iwakura kayaları ile mitama ruhlarını toplar ve bitoku yolunuzu inşa edersiniz. VP kazandıkça tahtanın çevresindeki Ruh Yolu (Spirit Path) izinde ilerlersiniz; bu izde en uzağa giden oyuncu kazanır.
Bileşenler
Ana Oyun Tahtası (Game Board)
Ormanın beş bölgesini, Büyük Ruh'un Evi'ni, Bilgelik Yollarını (Paths of Wisdom), Ruh Yolu iz çevresini ve faz/raunt izlerini gösteren merkez tahta. 3 ve 4 oyunculu oyunlarda boşluklara takılan 14 ön kesimli (die-cut) parça ile tamamlanır; boşluksuz yüzü tek ve iki oyunculu oyunlar içindir.
Oyuncu Tahtası (Player Board)
Her oyuncuya 1 adet. Yokai kart yuvalarını, zarları, kristalleri, kaya yolunu (Rock Path), bina sayaçlarını, mitama dinlenme alanını ve bitoku yolunu yöneten bireysel tahta. Tek oyunculuda bir tahtanın arka yüzü Tengu tahtası olarak kullanılır.
Zar (Die)
Her oyuncuya 3 adet, oyuncu renginde altı yüzlü zar. Yokai koruyucularını temsil eder. Raunt başında oyuncu tahtasındaki kırmızı yuvalara soldan sağa 3, 2 ve 1 değerleriyle konur.
Yokai Kartı (Yōkai Card)
29 gelişmiş yokai kartı (5 Kappa, 5 Imomushi, 5 Nezumi, 5 Kitsune, 5 Shin Ookami, 4 Yama-Uba) ve 20 başlangıç yokai kartı (oyuncu başına her türden 1 adet). Her oyuncu 5 kartlık kişisel başlangıç destesiyle başlar.
Bitoku Kartı (Bitoku Card)
7 farklı türde kart: 5 Makoto, 5 Chuugi, 4 Yu, 4 Jin, 3 Rei, 2 Gi, 1 Meijo. Oyuncu tahtasındaki Bitoku Yolu'na eklenir. Oyun sonunda sahip olunan farklı tür sayısına göre VP verir.
Vizyon Kartı (Vision Card)
Kişisel hedef kartları. Tamamlanan vizyon, üzerindeki VP'yi kazandırır; tamamlanamayan vizyon 1 veya 2 VP kaybettirir. Her oyuncu oyun başında 1 vizyon kartıyla başlar.
Mitama Ruhu Karosu (Mitama Spirit Tile)
5 Ara, 5 Nigi, 5 Saki, 5 Kushi ve 4 Shinigami türünden ruh karoları. Alındığında bir aksiyon verir; bir Ejderha Sineği ile birleştirilebilir. Shinigami karoları puanlamada joker görevi görür.
Ejderha Sineği Karosu (Dragonfly Tile)
Chinkon ejderha sineği, bir mitama ile birleştirildiğinde üzerindeki güçlü aksiyonu aktive eden karodur. Birleştirilmeden tek başına aksiyon vermez. Her oyuncu oyun başında rastgele 1 ejderha sineği ile başlar.
Iwakura Kaya Karosu (Iwakura Rock Tile)
Kaya bahçesinden alınıp oyuncu tahtasındaki kaya yoluna en soldaki boş alana yerleştirilen kutsal kayalar. Asla yenilenmez. Yanında hacı bulunan iwakura, üzerindeki sembolle eşleşen sahip olunan her eşya için Yükseliş'te 1 VP verir.
Bina Karosu (Building Tile)
6 tapınak (temple), 6 onsen, 6 çiftlik (farm) ve 6 ryokan. Ormanın meskûn alanlarına inşa edilir. İnşa eden oyuncu üzerine kendi bina sayacını koyar; başka oyuncu o binayı kullanınca sahip Mülkiyet Bonusu kazanır.
Kadim Bina Karosu (Ancient Building Tile)
Oyun başında tahtada bulunan sahipsiz binalar. Normal binalar gibi çalışır ama hiçbir oyuncu Mülkiyet Bonusu vermez. Tek/iki oyunculuda 4, üç oyunculuda 2 tanesi konur; dört oyunculuda kullanılmaz.
Göl Hazinesi Karosu (Lake Treasure Tile)
Her orman bölgesindeki kodama parkurunun sonunda yer alan, oyun sonu kodama sıralamasının VP ödüllerini gösteren karolar (her bölgeye 1 adet rastgele).
Kristal Karosu (Crystal Tile)
Üç renkte: Rüya (Dream / mor), Hatıra (Memory / sarı), Ustalık (Ingenuity / pembe). Oyuncu tahtasına yerleştirildiğinde uyuyan bir hacıyı uyandırır, oyun sonu VP açar ve renge göre gelir/aksiyon sağlar.
Kapı Karosu / Torii (Gate Tile)
8 'A' ve 8 'B' tipi torii kapı karosu. Bilgelik Yolları üzerindeki 'A' ve 'B' alanlarına rastgele, ödül yüzü yukarı konur. Bu kapıya bir hacı ulaşınca üzerindeki aksiyonu hemen verir.
Hacı Sayacı (Pilgrim Counter)
Her oyuncuya 11 adet. Bilgelik yollarına, iwakura kayalarının yanına ve aydınlanma/kapı alanlarına yerleştirilir. Bir yüzü uyanık (awakened), diğer yüzü uyuyan (sleeping). Yeni hacılar yalnızca kristal kazanarak uyandırılır.
Kodama Sayacı (Kodama Counter)
Her oyuncuya 5 adet. Ormandaki beş bölgenin her birindeki kodama parkurunun başına bir tane konur. Parkurda en ileride olan oyunculara oyun sonu VP verilir.
Bina Sayacı (Construction Counter)
Her oyuncuya 6 adet. Oyuncu tahtasındaki bina alanını kaplar; bina inşa ederken soldan sağa harcanır ve inşa edilen binaya sahiplik göstergesi olarak konur. Altındaki VP oyun sonunda kazanılır. Oyun boyunca en fazla 6 bina inşa edebilirsiniz.
Oyuncu Sayacı (Player Counter)
Her oyuncuya 3 adet: biri Bitoku Yolu'nda, biri Ruh Yolu (VP) izinde, biri Tur Sırası izinde (Turn Order Track) konum gösterir.
Kaynak Sayacı (Resource Counter)
Dört kaynak türü, her türden 18 adet: Odun (Wood), Taş (Stone), Yeşim (Jade) ve Sake (Saké). Bina, mitama, kristal ve diğer aksiyonların maliyetlerini ödemekte kullanılır.
x3 Kaynak Karosu (x3 Resource Tile)
Aynı türden 3 kaynağı tek karoda taşımak için bozuk para gibi kullanılan değiştirme karoları. İstediğiniz zaman aynı türden 3 kaynağı bir x3 karosuyla değiştirebilirsiniz (veya tersi).
Muska (Amulet)
+1, +2 ve +3 değerli muskalar. Bir zar tahtaya yerleştirilirken harcanarak değerini artırır (zar değeri 6'yı geçemez). Her oyuncu oyuna 1 adet +1 muska ile başlar.
Hikaru İşaretçisi (Hikaru Marker)
Tepelerde (Hikaru Hills) alınan Orman Lütfu'nun (Favor of the Forest) o raunt için kapatıldığını göstermek üzere kullanılan işaretçiler. Kış fazında havuza geri döner.
Büyük Ruh Sayacı (Great Spirit Counter)
Raunt izinde (Round Track) hangi raundun oynandığını gösteren özel sayaç.
Pagoda Sayacı (Pagoda Counter)
Faz izinde (Phase Track) hangi mevsim fazında olunduğunu gösteren özel sayaç.
Bayrak (Flag)
Her oyuncuya 1 adet, oyuncu tahtasına konur. Arka yüzünde '+100 VP' bulunur; Ruh Yolu izinde 100'ü geçince çevrilir.
Tengu Eylem Kartı (Tengu Action Card)
Yalnızca tek oyunculu modda kullanılır. Otomatik rakip Tengu'nun her turdaki davranışını belirler.
Tengu Tutum Karosu (Tengu Attitude Tile)
Yalnızca tek oyunculu modda kullanılır. Aktif ve pasif iki yüzü olan, Tengu'nun zar açma davranışını yöneten karo.
Oyun Yardımcısı (Player Aid)
Raunt sırası, ikon özetleri ve aksiyon hatırlatmaları içeren referans kartları. Her oyuncuya 1 adet.
Puan Hesaplama
Oyun boyunca kazandığınız anlık (turuncu) VP'leri tahta çevresindeki Ruh Yolu (Spirit Path) izinde takip edersiniz; 100'ü geçince bayrağınızı '+100 VP' yüzüne çevirirsiniz. Mor (oyun sonu) VP'ler ise yalnızca Yükseliş'te eklenir. YÜKSELIŞ (The Ascension) — SON PUANLAMA: Dördüncü raundun Kış fazından sonra şu sırayla puan eklenir: A) MEYVELERİ TOPLA (Reap the Fruits): Oyuncu tahtanızdaki Rüya Kristallerinin (mor) ödüllerini son kez toplarsınız. B) ÇOKLARIN İLKİ (First Among Many): Tur Sırası izinde birinci olan oyuncu 3 VP kazanır. C) BİTOKULAR ÖNÜNDE EĞİLİR: Bitoku Yolu'ndaki FARKLI tür sayısına göre VP: 1 tür = 1, 2 = 2, 3 = 4, 4 = 7, 5 = 11, 6 = 16, 7 = 22 VP. (Aynı türden fazlalıklar puan vermez; ne kadar ilerlediğinizden bağımsızdır.) D) GÖLÜN HAZİNELERİ (Treasures of the Lake): 5 kodama parkurunun her birinde kodaması en ileride olan oyuncu o karodaki en yüksek VP'yi, ikinci ortayı, üçüncü en küçüğü alır. Eşitlikte eşit konumların VP toplamı eşit bölüşülür (aşağı yuvarlanır). E) IWAKURA KAYALARI ÇINLAR: Kaya yolunuzda bir iwakura kayasının yanındaki her hacı, o kayanın sembolüyle eşleşen sahip olduğunuz her eşya için 1 VP kazandırır. Eşleşen eşyalar şunlardan olabilir: YOKAI kartları (deste, atık, el, tahta veya altındaki çıkarılmış kartlar; başlangıç kartları dahil — Yama-Uba joker), MİTAMA ruhları (ejderha sineğiyle birleşmiş olsun olmasın; Shinigami joker), BİNALAR (üzerinde sizin bina sayacınız olan). Bir eşya iki farklı kayada görünüyorsa her ikisinde de sayılır. F) KORUYUCULAR SAYGI SUNAR (Guardians Pay Homage): Üç zarınızın mevcut değer toplamı ile elinizdeki kaynak sayısını toplayıp 4'e bölün (aşağı yuvarlayarak); sonuç kadar VP kazanırsınız. G) AÇIĞA ÇIKAN VİZYONLAR (Visions Revealed): Tamamladığınız her vizyon kartının VP'sini kazanır, tamamlayamadığınız her vizyon için kart üzerinde yazan kadar (1 veya 2) VP kaybedersiniz. Bir eşyayı yalnızca tek bir vizyonun koşulunu karşılamak için kullanabilirsiniz. H) YAZGI GERÇEKLEŞTİ (Fate Accomplished): Oyuncu tahtanızdaki bina ve kristal alanlarında açığa çıkan oyun sonu (mor) VP'lerini toplayın. KAZANAN: En çok VP'ye sahip oyuncu yeni Büyük Ruh olur ve oyunu kazanır. Eşitlikte daha çok vizyon tamamlayan; o da eşitse Tur Sırası izinde daha önde olan kazanır.
Oyun Bitiş Koşulları
Oyun, dördüncü raundun Kış fazı tamamlandığında sona erer; erken bitiş kuralı yoktur. 4 raundun tüm fazları bittiğinde Yükseliş (Ascension) başlar ve son puanlama yapılır. En çok Erdem Puanı (VP) toplayan oyuncu yeni Büyük Ruh olarak kazanır. Eşitlik bozma sırası: (1) daha çok tamamlanmış vizyon, (2) Tur Sırası izinde daha önde olmak.
Varyantlar
- TEK OYUNCULU MOD — TENGU'NUN YÜKSELİŞİ (Rise of the Tengu): Otomatik rakip Tengu'ya karşı, iki oyunculu kurulum üzerine oynanır. Tengu vizyon kartı, muska veya el yokai kartı kullanmaz; zarları 2-3-4 değerleriyle başlar ve ilk raunt tur sırasında her zaman birincidir. Her turunda 'Tengu Tutum dilekleri' zarları atılır, açık 3 Tengu Eylem kartından biri seçilir ve Tengu Aktivasyon Döngüsü'ndeki (TAC) ilk uygulanabilir adım çözülür. Yükseliş'te Tengu'nun puanı özel kurallarla hesaplanır; ondan fazla VP toplarsanız kazanırsınız.
- ZORLUK AYARLARI (Tek oyunculu): Tengu'yu yenmeyi kolaylaştırmak için Tengu'yu ejderha sineği / yokai / kaynak olmadan başlatabilir veya kristal MP'lerini iptal edebilirsiniz. Zorlaştırmak için Tengu'ya başlangıçta bilgelik yolunda hacı, ilerlemiş kodamalar, 2 ejderha sineği verebilir veya kodaması önde olduğu her bölge için +3 VP ekleyebilirsiniz.
- BİTOKU'YU ZORLAŞTIRMA İPUCU (çok oyunculu): İlk oyunlardan sonra bölge aksiyonu kuralını sıkılaştırabilirsiniz — bölge aksiyonu için zarınızın değeri bölgedeki diğer TÜM zarlardan kesinlikle DAHA BÜYÜK olmalıdır (eşit yetmez); bölgede 6 gösteren zar varsa kendi değerinizi 6'nın üzerine çıkarmak için bir muska harcamanız gerekir.