Sprawlopolis, 1-4 oyuncunun birlikte bir şehir inşa ettiği kooperatif bir mikro kart oyunudur. Sadece 18 karttan oluşan bu cüzdan boyutundaki oyunda, her kartın ön yüzünde 4 bölgeden oluşan bir şehir bloğu, arka yüzünde ise benzersiz bir puanlama koşulu bulunur. Her oyunda rastgele seçilen 3 puanlama koşulunun üzerindeki sayıların toplamı hedef puanı belirler. Oyuncular şehirlerini inşa ederken büyük bölge grupları oluşturmaya ve yol sayısını minimize etmeye çalışır. Oyun sonunda toplam puanın hedef puanı geçerse kazanırsın.
Şehir Kartları (City Cards)
Her kartın ön yüzünde (blok yüzü) 2x2 düzende 4 bölge bloğu, arka yüzünde ise benzersiz bir puanlama koşulu bulunur. Kartlar çift taraflıdır ve her oyunda farklı işlev görür.
Konut Bölgesi (Residential)
Turuncu renkli bloklar. Evleri ve yerleşim alanlarını temsil eder. Kartların üzerinde en yaygın bölge türlerinden biridir.
Ticaret Bölgesi (Commercial)
Mavi renkli bloklar. Dükkanları ve ticari alanları temsil eder.
Sanayi Bölgesi (Industrial)
Gri renkli bloklar. Fabrikaları ve endüstriyel tesisleri temsil eder.
Park Bölgesi (Park)
Yeşil renkli bloklar. Parkları ve yeşil alanları temsil eder. Park blokları asla yol içermez — bu önemli bir kuraldır.
Yollar (Roads)
Bazı blokların üzerinden geçen yol çizgileri. Yollar bloklardan bağımsız olarak kartlar arasında birbirine bağlanabilir. Puanlamada her benzersiz (bağlantısız) yol -1 puan değerindedir.
Puanlama Koşulları (Scoring Conditions)
Her kartın arka yüzünde bulunan benzersiz puanlama kuralı. Sol üst köşede hedef puana eklenen sayı (1-18 arası) yer alır. Her oyunda 3 kart puanlama koşulu olarak seçilir.
Puan hesaplama 3 ana bileşenden oluşur: 1. BÖLGE GRUPLARI (pozitif puan): Her 4 bölge türü için (Konut, Ticaret, Sanayi, Park) yalnızca EN BÜYÜK bitişik grubundaki blok sayısı kadar puan al. Küçük gruplar puan vermez. Formül: En büyük Konut grubu + En büyük Ticaret grubu + En büyük Sanayi grubu + En büyük Park grubu 2. YOL CEZASI (negatif puan): Şehirdeki her ayrık (birbirine bağlı olmayan) yol için -1 puan. Birbirine bağlı yol parçaları tek bir yol sayılır. Yolları birleştirmek puan kaybını azaltır. Park blokları asla yol içermez. 3. PUANLAMA KOŞULLARI: Oyun başında seçilen 3 koşulun her biri ayrı hesaplanır. Toplam Puan = Bölge Grupları + Yol Cezası + Puanlama Koşulları Kazanma Koşulu: Toplam puan >= Hedef puan (3 koşul kartının sayılarının toplamı) ise kazanırsınız. Örnek Hesaplama: - Bölge grupları: Konut(7) + Ticaret(4) + Sanayi(2) + Park(5) = +18 - Yollar: 6 ayrık yol = -6 - Koşul 1 — Go Green (hedef 3): 8 park (+8), 2 sanayi (-6) = +2 - Koşul 2 — Looping Lanes (hedef 14): 4 parçalık döngü = +4 - Koşul 3 — Tourist Traps (hedef 15): 3 kenar ticaret (+3), 1 köşe ticaret (+2) = +5 - TOPLAM: 18 - 6 + 2 + 4 + 5 = 23 - Hedef: 3 + 14 + 15 = 32 - Sonuç: 23 < 32 → Kaybettiniz! (9 puan eksik)
Tüm 15 kart İnşa Alanı'na yerleştirildiğinde oyun sona erer (18 karttan 3'ü puanlama koşulu olarak ayrılmıştır). Puanlama yapılır ve toplam puan hedef puana eşit veya daha yüksekse oyuncular birlikte kazanır. Aksi halde herkes birlikte kaybeder. Hedef Puan = 3 puanlama koşulu kartının sol üst köşesindeki sayıların toplamı. Minimum hedef puan: 1 + 2 + 3 = 6 Maksimum hedef puan: 16 + 17 + 18 = 51 Berabere durumu yoktur — ya kazanırsınız ya kaybedersiniz. Kooperatif bir oyun olduğu için oyuncular arasında sıralama yapılmaz.
Oyun başlangıç oyuncusuyla başlar ve saat yönünde devam eder. Her turda aktif oyuncu elindeki kartlardan birini seçer ve İnşa Alanı'na (Build Area) blok yüzü yukarı bakacak şekilde ekler. Bir kart oynadıktan sonra kalan kartlarını bir sonraki oyuncuya (saat yönünde) verir ve desteden 1 kart çeker. Böylece sıradaki oyuncunun elinde 3 kart olur. Solo oyunda: 3 kartın arasından birini oyna, sonra desteden 1 kart çekerek tekrar 3 karta tamamla. Verilecek 2'den az kartın varsa, elindeki kalan kartları bir sonraki oyuncuya ver. Tüm 15 kart İnşa Alanı'na yerleştirilene kadar oyun devam eder (3 kart puanlama koşulu olarak ayrıldığı için toplamda 15 kart oynanır).
Bir kartı İnşa Alanı'na yerleştirirken şu kurallara uymalısın: 1. Bitişik Yerleştirme (Adjacent Placement): Kart, mevcut şehirdeki en az bir kartla kenardan bitişik olmalıdır. Sadece köşeden temas yeterli değildir — en az bir kenar hizalı olmalıdır. 2. Hizalama (Alignment): Kartlar her zaman yatay olarak yerleştirilmeli ve bloklar birbiriyle hizalı olmalıdır. Kartı 45 derece veya çapraz yerleştiremezsin. 3. Döndürme (Rotation): Kartı sadece 0 derece veya 180 derece döndürebilirsin. Kartı dikey (90 derece) çeviremezsin — her zaman yatay konumda kalmalıdır. 4. Üst Üste Bindirme (Overlapping): Kartı mevcut kartların üzerine koyarak blokları kapatabilirsin. Bir kartı 1, 2 veya 3 bloğu kapatacak şekilde yerleştirebilirsin. Ancak kartı başka bir kartın ALTINA yerleştiremezsin — yeni kart her zaman üstte olmalıdır. 5. Tam Kapatma: Bir kartı tamamen başka bir kartın üzerine koyarak 4 bloğunun tamamını kapatabilirsin, ancak bu genellikle stratejik olarak dezavantajlıdır çünkü şehrin büyümez. 6. Boşluk (Gap): Şehirde boşluk bırakılabilir. Kartların arasında boş alan olması serbesttir, yeter ki yeni kart mevcut en az bir kartla kenardan bitişik olsun.
Aynı türdeki bölge blokları kenarlarından birbirine bağlanarak bölge grupları oluşturur. Çapraz temas grup oluşturmak için yeterli değildir — blokların kenardan bitişik olması gerekir. 4 bölge türü vardır: - Konut (Residential) — Turuncu/Kırmızı - Ticaret (Commercial) — Mavi - Sanayi (Industrial) — Gri - Park (Park) — Yeşil Örnek: 5 konut bloğu kenardan birbirine bağlıysa, bu 5 bloklu bir konut grubu oluşturur. Aynı anda başka bir yerde 2 bloklu bir konut grubu da olabilir. Puanlamada yalnızca her türün EN BÜYÜK grubu sayılır. Üst üste bindirme ile bir bloğu kapatarak bölge gruplarını bölebilir veya birleştirebilirsin. Bu, stratejik olarak çok önemlidir.
Bazı blokların üzerinde yol çizgileri bulunur. Yollar, blok sınırlarını aşarak kartlar arasında birbirine bağlanabilir. Puanlamada her benzersiz (ayrık) yol -1 puan değerindedir. Yol Tanımı: Bir yol, kesintisiz ve bağlantılı bir yol çizgisi dizisidir. Bir yol, bir bloğun kenarında veya şehrin kenarında sona erebilir (çıkmaz sokak) ya da başka bir yolla birleşebilir. Önemli: Birbirine bağlı tüm yol parçaları TEK BİR yol olarak sayılır. Bu nedenle yolları birbirine bağlamak toplam yol sayısını azaltır ve puan kaybını minimize eder. Örnek: Şehrinde 3 ayrık (birbirine bağlanmayan) yol varsa -3 puan alırsın. Ama bu 3 yolu birbirine bağlayabilirsen tek bir yol olur ve sadece -1 puan olur. Önemli Not: Park blokları asla yol içermez. Bu, parkların yol cezasını azaltmak için stratejik olarak değerli olmasının nedenlerinden biridir. Yolları üst üste bindirme ile kapatarak ortadan kaldırabilirsin. Bir yol parçasının üzerine bölge bloğu koyarsan o yol parçası kaybolur.
Sprawlopolis kooperatif bir oyundur ve oyuncular strateji hakkında serbestçe konuşabilir. Ancak önemli bir kısıtlama vardır: - Elindeki kartların blok yüzünü diğer oyunculara GÖSTEREMEZSİN. - Kartların hakkında sözlü olarak ipucu verebilirsin (örneğin: "Elimde çok yeşil olan bir kart var" veya "Bir sonraki turda sana güzel bir kart vereceğim"). - Oynanacak kartı seçip açtıktan sonra kararını değiştiremezsin ve o kartı mutlaka oynamalısın. Bu kural, oyuna bir iletişim bulmacası boyutu ekler. Oyuncular, birbirlerinin ellerini tam olarak bilmeden en iyi kararı vermeye çalışmalıdır.
Her kartın arka yüzünde benzersiz bir puanlama koşulu ve sol üst köşesinde bir hedef değeri (1-18 arası) bulunur. Oyun başında seçilen 3 kartın üzerindeki sayılar toplanarak hedef puan belirlenir. Örnek: Seçilen 3 kartın sayıları 3, 12 ve 8 ise hedef puan 23'tür. Oyun sonunda toplam puanın 23 veya daha fazla olmalıdır. 18 puanlama koşulunun tamamı aşağıdadır. Tüm 18 kartın hedef değerleri (kart numaraları) BGG forumları ve açık kaynak skor hesaplayıcılardan doğrulanmıştır:
1. Outskirts / Dış Mahalleler (Hedef Değeri: 1) — Şehrin kenarında bitmeyen her yol için +1 puan. Şehrin kenarında biten her yol için -1 puan. 2. Looping Lanes / Döngü Yolları (Hedef Değeri: 14) — Döngü oluşturan (başladığı noktaya geri dönen) yollardaki her yol parçası (road segment) için +1 puan. Şehirde birden fazla döngü olabilir ve hepsi ayrı ayrı puanlanır. 3. Superhighway / Süper Otoyol (Hedef Değeri: 12) — Şehirdeki en uzun yoldaki her 2 yol parçası için +1 puan. Tek sayıda kalan parça puan vermez.
4. Park Hopping / Parktan Parka (Hedef Değeri: 13) — Bir Park bölgesinde başlayıp farklı bir Park bölgesinde biten her yol için +3 puan. 5. Morning Commute / Sabah Trafiği (Hedef Değeri: 16) — Hem Konut hem de Ticaret bölgesinden geçen her yol için +2 puan. 6. Mini Marts / Mini Marketler (Hedef Değeri: 11) — Konut-Ticaret-Konut şeklinde sandviç deseni oluşturan ve yol ile bağlanan her yapı için +2 puan.
7. Go Green / Yeşile Dön (Hedef Değeri: 3) — Şehirdeki her Park bloğu için +1 puan. Her Sanayi bloğu için -3 puan. 8. Sprawlopolis / Yayılmakent (Hedef Değeri: 18) — En uzun satırdaki blok sayısı + en uzun sütundaki blok sayısı kadar puan kazanırsın. Bu, oyundaki en yüksek hedef değerine sahip koşuldur.
9. Master Planned / Ana Plan (Hedef Değeri: 6) — En büyük Konut grubundaki blok sayısı eksi en büyük Sanayi grubundaki blok sayısı kadar puan. Sonuç negatif olabilir. 10. Block Party / Blok Partisi (Hedef Değeri: 4) — Aynı türdeki 4 bloğun köşeden köşeye (2x2 kare düzeninde) temas ettiği grupların sayısına göre puan. Bir blok birden fazla gruba dahil olabilir. 0 grup = -8 puan, 1 grup = -5 puan, 2 grup = -2 puan, 3 grup = +1 puan, 4 grup = +4 puan, 5 veya daha fazla grup = +7 puan. 11. The 'Burbs / Banliyöler (Hedef Değeri: 8) — En büyük Konut grubuna kenardan komşu olan her Park bloğu için +1 puan. En büyük Konut grubuna kenardan komşu olan her Sanayi bloğu için -2 puan. 12. Skid Row / Virane Sokak (Hedef Değeri: 15) — 2 veya daha fazla Sanayi bloğuyla kenardan komşu olan her Konut bloğu için +2 puan.
13. Concrete Jungle / Beton Orman (Hedef Değeri: 9) — Başka bir Sanayi bloğuyla köşeden temas eden her Sanayi bloğu için +1 puan. 14. Stacks and Scrapers / Gökdelenler (Hedef Değeri: 5) — Yalnızca Sanayi veya Ticaret bloklarına kenardan komşu olan (Konut veya Park komşusu olmayan) her Sanayi bloğu için +2 puan. 15. Central Parks / Merkez Parklar (Hedef Değeri: 7) — Şehrin iç kısmında (kenarında olmayan) her Park bloğu için +1 puan. Şehrin kenarında olan her Park bloğu için -2 puan. 16. Tourist Traps / Turist Tuzakları (Hedef Değeri: 17) — Şehrin kenarında olan her Ticaret bloğu için +1 puan. Şehrin köşesinde olan her Ticaret bloğu ek +1 puan (toplam +2). 17. The Strip / Cadde (Hedef Değeri: 10) — Bir satır veya sütun seç (en çok puan verecek olanı): O satır veya sütundaki her Ticaret bloğu için +1 puan. 18. Bloom Boom / Çiçek Patlaması (Hedef Değeri: 2) — Tam olarak 3 Park bloğu içeren her satır ve sütun için +1 puan. Hiç Park bloğu içermeyen her satır ve sütun için -1 puan.
Oyun sonunda puanın şu şekilde hesaplanır: 1. Bölge Grupları (Zone Groups): Her bölge türünün (Konut, Ticaret, Sanayi, Park) EN BÜYÜK grubundaki blok sayısı kadar +puan. Yalnızca en büyük grup sayılır, küçük gruplar puan vermez. Örnek: En büyük Konut grubu 6 blok, en büyük Ticaret grubu 4 blok, en büyük Sanayi grubu 3 blok, en büyük Park grubu 5 blok = 6+4+3+5 = +18 puan. 2. Yol Cezası (Road Penalty): Şehirdeki her benzersiz (bağlantısız/ayrık) yol için -1 puan. Örnek: 5 ayrık yol = -5 puan. 3. Puanlama Koşulları (Scoring Conditions): Seçilen 3 puanlama koşulunun her biri ayrı ayrı hesaplanır ve toplama eklenir. Örnek: Koşul 1 = +4 puan, Koşul 2 = +6 puan, Koşul 3 = -2 puan = +8 puan. Toplam Puan = Bölge Grupları + Yol Cezası + Puanlama Koşulları Örnek: 18 + (-5) + 8 = 21 puan. Hedef puan (3 koşul kartının sol üst köşesindeki sayıların toplamı) 20 ise, 21 >= 20 olduğundan kazanırsınız!
Evet, bir kartı tamamen başka bir kartın üzerine koyarak 4 bloğunun tamamını kapatabilirsin. Ancak bu genellikle stratejik olarak kötü bir hamle çünkü şehrin büyümez. Yeni kart her zaman üstte olmalıdır — bir kartı başka bir kartın ALTINA yerleştiremezsin.
Her BAĞLANTILI (birbirine bağlı) yol tek bir yol olarak sayılır ve -1 puan değerindedir. Ayrık yol parçaları ise ayrı birer yol olarak sayılır. Örneğin şehrinde tüm yol parçaları birbirine bağlıysa toplam -1 puan, ama 4 ayrık yol varsa -4 puan olur. Bu yüzden yolları birbirine bağlamak çok önemlidir.
Hayır, kartlar her zaman yatay konumda olmalıdır. Sadece 0 derece (olduğu gibi) veya 180 derece (ters çevirerek) yerleştirebilirsin. 90 veya 270 derece döndürme yasaktır.
Hayır, bölge grupları yalnızca kenardan (ortogonal) bitişik bloklarla oluşur. Çapraz temas eden bloklar aynı grupta sayılmaz. Bu kural hem puanlama hem de bölge grubu hesaplaması için geçerlidir.
Hayır, Park (yeşil) blokları asla yol içermez. Bu, parkları stratejik olarak değerli kılar çünkü yol cezasını artırmazlar ve mevcut yolları kapatmak için kullanılabilirler.
Hayır, elindeki kartların blok yüzünü diğer oyunculara gösteremezsin. Kartlar hakkında sözlü olarak konuşabilir ve ipucu verebilirsin (örneğin: 'Elimde çok parkı olan bir kart var'). Ancak bir kartı gösterirsen, o kartı hemen oynamak zorundasın.
Evet, şehirde boşluk (gap) bırakmak serbesttir. Yeni kartın mevcut şehirdeki en az bir kartla kenardan bitişik olması yeterlidir. Kartların arasında boş alanlar olabilir.
Evet! Bir yol parçasının üzerine bölge bloğu koyarak o yol parçasını kapatabilirsin. Bu, yol sayısını azaltmak için güçlü bir stratejidir. Ancak dikkatli ol — aynı zamanda bölge gruplarını da bölmüş veya küçültmüş olabilirsin.
Evet, bazı puanlama koşulları negatif puan verebilir. Örneğin Go Green koşulunda her Sanayi bloğu -3 puan verir. Block Party koşulunda 0 uygun grup varsa -8 puan alırsın. Puanlama koşullarından gelen negatif puanlar toplam puanından düşülür.
Hedef puan, oyun başında seçilen 3 puanlama koşulu kartının sol üst köşesindeki sayıların toplamıdır. Her kartın benzersiz bir değeri (1-18) vardır. Minimum hedef: 1+2+3 = 6. Maksimum hedef: 16+17+18 = 51. Yüksek hedef değerli koşullar genellikle daha fazla puan kazandırma potansiyeline sahiptir.
Sprawlopolis koşulunda en uzun satırdaki toplam blok sayısı ile en uzun sütundaki toplam blok sayısını toplarsın. 'En uzun satır/sütun' şehirdeki en çok bloğa sahip yatay sıra veya dikey sütunu ifade eder. Örneğin en uzun satırda 7 blok, en uzun sütunda 5 blok varsa 7+5 = 12 puan kazanırsın. Bu, oyundaki en yüksek hedef değerine (18) sahip koşuldur.
18 karttan 3 puanlama koşulu seçmenin kombinasyon sayısı C(18,3) = 816'dır. Her oyunda farklı 3 puanlama koşulu seçildiği için 816 farklı oyun senaryosu mümkündür. Bu, oyunun tekrar oynanabilirliğini son derece yüksek tutar.