EN İYİ AZUL HANGİSİ?

Bugünkü yazımda sizlerle popüler kutu oyunu serisi Azul'un en iyi oyunu hangisi onu seçeceğiz. Bu yazıyı uzun zamandır bekletiyordum. Serinin son oyununa da sahip olduktan sonra artık vakit geldi. Oyunları değerlendirmek için 10 tane kategori belirledim. Bu kategorilerde her oyuna da 10 üzerinden puan vereceğim.

Toplam puana göre ise oyunları sıralayacağım. Sonuç henüz kafamda bile net değil ama en son ben de öğreneceğim sizlerle beraber. Bugüne kadar yapılmış en kapsamlı Azul kıyaslamasına hazırsanız eğer başlayalım.
Not: Bu yazıda oyunları ek paketsiz halleri ile değerlendirdim. Orjinal Azul'u ise mini versiyonu olarak değerlendirmedim.

1-OYUN KURULUMU

-Orjinal Azul: Bu kategoride onunla rekabet edebilecek bir oyun yok. Kutuyu açtığınız anda tek yapmanız gereken oyuncu sahalarını dağıtıp ortaya yuvarlar karoları dizmek. Sonrasında oyun taşlarını torbadan karolara dağıtıp direk oyuna dalabiliyorsunuz. Puan: 10/10

-Azul Sintra: Bu oyunun kurulumundaki en büyük sorun oyuncu sahaları iki yüzlü ve 8 parçadan oluşması. Eğer oyunu önceden toplayan kişi karışık atmışsa içine epey uğraştırıyor kurmak. Ama onu yok sayarsak bile dizmesi ve jokerli yüzün arkaya gelecek şekilde ayarlanması da eksi puan. Puan: 6/10

-Azul Summer Pavilion : Bu oyunun kurulumu ile pek bir problemim yok açıkçası. En azından kafa karıştıran bir yönü yok. Orjinal Azul'dan fazlalık olarak saat kulesini yerleştirip jokerleri rastgele torbadan çekip ortak sahaya diziyorsunuz. Puan: 9/10

-Azul Queens Garden: Bu kategorideki en farklı Azul kendisi olabilir. Sahadaki karoları karıştırıp kişisi sayısına göre de ayarlayıp sonra 4'e bölmeniz gerekiyor. Her oyuncu sahası ise iki parçadan oluşuyor bunları birleştirmeniz gerek. Bu oyunun olumlu yönü torbadan sadece 4 taşı çekip başlıyorsunuz. Puan: 8/10

2-OYUNU ÖĞRETME KOLAYLIĞI

-Orjinal Azul: Kategorinin başında belirteyim bunu daha çok kutu oyunlarıyla alakası olmayan insanlar için düşündüm. Bu oyunu tonlarca insana öğrettim. Nerdeyse her seferinde insanların kafasının karıştığı bir nokta var o da oyunun puanlama kısmı. Topladığınız taşları önce sol tarafa koymak sonrasında sağa kaydırmak bir nebze kafa bulandırabiliyor. Ama en çok tekrar anlatmam gereken yer taş oturduktan sonra sütun ve satırdan puan hesaplaması. İlk tur oynarken dışarıdan yardım gerekebiliyor bazen. Oyunun diğer kısımları ise oldukça sade ve anlatması kolay. Puan 7/10

-Azul Sintra: Gelen gideni aratır derler. Sintra bu tanıma çok uyuyor gerçekten. Bu oyunda da kafa karışan kısım yine puanlama kısmı aslında. Orjinal Azul'a göre bir nebze daha karışık. Bunun üzerine oyunda dinamik bir oyuncu sahası var. Bitirdikçe arkası dönüyor hatta oyundan çıkıyorlar. Son olarak ileride daha çok bahsedeceğimiz cam ustası mekaniği ekleniyor. Puan: 6/10

-Azul Summer Pavilion: Geldi gönlümün efendisi. Kendisi bu kategorinin en iyisi hiç şüphesiz. İlk defa oynayacaklara genelde o yüzden kendisini tavsiye ediyorum. Oyunun puanlama kısmı kafa karıştırıcı değil ve oyun sahası kendini çok güzel anlatıyor. Puan 9/10

-Azul Queens Garden: Serinin ağır abisi geldi. Bu kategoride gözler hep üzerinde. Çünkü kendisi diğer oyunlardan ileri seviyede zorluğu olan bir oyun. O yüzden anlatmasının çok daha zor olacağını tahmin etmek kolay tabii. Ama kafa karıştıran derinliğine kıyasla bu oyun o kadar da zor anlatılmıyor bence. Oyunda taş alma mekaniği diğerlerinden farklı çünkü işin içinde renkler harici semboller de var. Ama oyunun akışını ve puanlama kısmını açıklaması o kadar da zorlamadı bizi. Puan 6/10

3-OYUN SÜRESİ

-Orjinal Azul: Bu oyunda boş bir hamle yok. Oldukça hızlı ve akıcı ilerliyor. Skorlamayı sadece round sonunda yapıyorsunuz ve uzun sürmüyor o da. Çünkü tek seferde maksimum 5 tane taştan puan alabiliyorsunuz. Ayrıca tüm oyuncular bunu aynı anda yapabiliyor. Orjinal Azul'un belirli bir tur süresi yok. Ama oyun nadiren uzuyor ve 5 turda bitiyor. Puan 9/10

-Azul Sintra: Orjinal Azul'dan farklı olarak bu oyunun meşakkatli kısmı kurulumu aslında. Onun dışında oyun hızlı ilerliyor ve fazla uzun sürmüyor. Oyunun belirli bir tur limiti olması da yine pozitif bir etki. Puan 8/10

-Azul Summer Pavilion: Oyunda yine 6 tur limiti var. Ama buna rağmen oyunun turları iki parçadan oluşuyor. Önce parçaları topluyorsunuz sonra da herkes sırayla yerleştiriyor. Bu işlem simultane yapılmadığı için ve her seferinde puanlama yapıldığı için oyunun süresi epey artıyor. Puan 6/10

-Azul Queens Garden: Diğerlerinin aksine oyun 4 turda bitiyor. Lakin bu turlar gerçekten bir çok seçim ile geçiyor. Bu oyunu özel yapan şey sıra size geldiğinde seçenek olarak birden fazla aksiyon hakkınız var. İsterseniz ortadan taş alabilirsiniz, bahçenizi genişlete bilirsiniz veya bahçenize ekim yapabilirsiniz. Düşünce payı diğerlerinden çok daha fazla olduğu için bu oyunu peş peşe 2.kez pek oynamazsınız. Puan 5/10

4-STRATEJİ

-Orjinal Azul: Bana kalırsa serinin en rekabetçi iki oyunundan biri. Oyunda bir noktadan sonra kendi sahanızdan çok rakibinizin sahasına bakmaya başlıyorsunuz. Çünkü ortadan aldığınız her taş rakibinizi doğrudan etkiliyor. Oyunu kazanmak için oyun çok fazla çeşitli yol sunmuyor size. Genelde her zaman aynı şeyleri yapmaya çalışıyorsunuz. Ona rağmen rakibiniz ile olan etkileşim oyunun stratejik yönünü arttırıyor. Puan 9/10

-Azul Sintra: En rekabetçi diğer oyunda bu. Bu oyunda ekstra olarak dikkat etmeniz gereken çok şey var. Rakibinizi Orjinal Azul'un aksine çok daha ciddi cezalandırabilirsiniz. Tabii ki stratejiniz sadece rakibinizi yaralamak değil aynı zamanda cezalandırılmamak. Burada oyunda cam ustası mekaniği devreye geliyor. Bu cam ustası sizin taş koyabileceğiniz alanı belirliyor. Cam ustası ne kadar ilerideyse o kadar kısıtlanıyorsunuz. Hamle olarak taş almak yerine onu en başa gönderebilirsiniz. Bunu en doğru zamanda yapmak oyunun en strateji gerektiren kısmı. Zamanlamanızı doğru ayarlamak için epey düşünmeniz gerek. Puan 10/10

-Azul Summer Pavilion: Kategorinin zayıf halkası. Oyunda aslında ilerlemek için seçebileceğiniz bir çok yol var çünkü puan almak çeşitli şekillerde ile mümkün. Ama rakibinize etki etmeniz gerçekten zor bu oyunda. Rakibinizi cezalandırmak neredeyse imkansız hatta. Oyunda turlar arası 4 tane taş saklama havuzunuz var. Oyuncuların kullanamayacakları 4'den fazla taşı neredeyse hiç olmuyor. O yüzden buna kafa yormak oyunda anlamsız. Ama bunu haricinde oyunda kombolar yaparak bonus taşlar kazanma tarzı stratejilere sahipsiniz yine de. Seriye yenilik olarak bu oyunda joker taşlar var. Bunlar her tur değişiyor ve bunları isterseniz saklayarak gelecek turlarda avantaj yakalayabiliyorsunuz. Puan 8/10

-Azul Queens Garden: Serideki en derin düşünce gerektiren oyun. Çünkü dikkat etmeniz gereken çok etmen var. Örnek olarak oyunda hem saha genişletmeyi hem de taş yerleştirmeyi beraber düşünmelisiniz. Oyunda puanlamaları çoğunluk olarak gruplamalardan alıyoruz. Bu kısmı biraz Calico isimli oyunu andırıyor aslında. Bu gruplamaları yaparken sonradan diğer gruplarla nasıl birleştireceğinizi oyunun çok başlarından düşünmeniz gerek. En çok planlama isteyen oyun bu olabilir serideki. Her taşın maliyeti 1'den 6'ya kadar değişiyor. Bunlar elinizde kalırsa eğer sizi ciddi şekilde cezalandırıyor. Oyun o kadar kafa yoruyor ki başınızı kaldırıp rakibinize pek dikkat etmiyorsunuz. Puan 10/10

5-PUANLAMA PRATİKLİĞİ

-Orjinal Azul: Bu konuda en pratik oyun bu. Her turun sonunda ve oyun sonunda puanlama yapıyorsunuz sadece. Puan 10/10
-Azul Sintra: Pratik ama kafa karıştırıcı. Oyun sonu puanlamaları iki çeşit ama anlaması zor değil. Camları tamamladığınızda tek tek puanları toplayıp öyle ilerletiyorsunuz. Puan 8/10
-Azul Summer Pavilion: İmdat acı çekiyorum! Bu oyunu çok sevmeme rağmen beni sinir eden kısmı oyunda her taş koyduğumda puanlama yapmak. Bu yüzden skor tahtasına uzakta oturmayı daha çok seviyorum. Puan 4/10
-Azul Queens Garden: Sadece oyun ve tur sonu puanlama yapıyorsunuz. Anlaşılır ve kolay. Tur sonunda istenen taş türlerinin sayısı. Oyun sonu ise Yaptığınız gruplardaki taşların toplam puanları. Sadece 4 tur olduğu için oyun daha da bir rahat. Puan 9/10

6-TEKRAR OYNANABİLİRLİK
-Orjinal Azul: Satranç oynamayı çok severim. Sınırsız şekilde sürekli oynayabilirsiniz. Orjinal Azul'da modern kutu oyunları arasında öyle bir yerde benim için. Rekabetçi yönü sayesinde kolay kolay eskimeyecek. Oyunun arka yüzünü de daha kafa karıştırıcı ve strateji arzulayacağınız zamanlarda oynayabilirsiniz. O kısımda taşları belirli bir yere kaydırmak yerine istediğiniz yere kaydırıyorsunuz. Ama aynı satır ve sütunda aynı taştan birer tane olma kuralına da uymanız gerekiyor. Puan 10/10

-Azul Sintra: Bu oyunda yine rekabetçi yönü ile pozitif bir puan alıyor bizlerden. Ama oyunun kurulumunun pratik olmaması ve daha meşakkatli olması kendisini biraz daha geri sıralara atıyor. Bu oyunda varyasyon olarak sadece ekstra bir oyun sonu puanlama sistemi ekliyor. Ama tekrar oynanabilirliğe katkısı o kadar çok değil. Puan 8/10

-Azul Summer Pavilion: En barışçıl Azul oyunu. Rekabetin az olmaması bu oyunun en büyük dezavantajı. Oyunda kazanma strateji belirledikten sonra bence tekrar oynanabilirlik biraz düşüyor. Yine de oyun sahasının arka yüzü ile istediğiniz kombinasyon ile oynayabiliyorsunuz. Ama ne yaparsanız yapın oyun her zaman mor taşın joker olması ile başlıyor ve bu sıra hiç değişmiyor. Bu yüzden yine zayıf halka oluyor. Puan 6/10

-Azul Queens Garden: Kendisi en çok seçimde bulunduğumuz Azul oyunu. Oynadığınız her oyun birbirinden epey farklı ilerliyor bu yüzden. Yönelebileceğiniz birden fazla şey var ve oyun diğer oyunların aksine sizi becerinize göre ya çok yükseklere taşıyor ya da en aşağıya indiriyor. Rekabetçi olmasa bile tekrar oynanabilirliği yüksek bir oyun bu yüzden. Puan 9/10

7-CEZALANDIRMA MEKANİĞİ

-Orjinal Azul: Bu oyunda cezalandırma işlemi ya ortadan ilk taşı alan kişi olmak ile alakalı ya da aldığınız taşları yerleştirememekle. Kırdığınız her taş size gittikçe daha çok puan kaybettiriyor. Oyunu rekabetçi olmasının sebebi rakibinize taş kırdırmanın çok kolay olması. Her satır ve sütuna her taştan sadece bir tane yerleştirebildiğiniz için bir süre sonra gerekli taşları almakta oyuncular zorlanıyor. Bu yüzden eğlenceli ve adil bir sistemi var. Puan 8/10

-Azul Sintra: Benim rakibimi cezalandırmayı en çok sevdiğim Azul oyunu bu. Aynı zamanda cezadan kaçmanın da güzel bir tadı var. Strateji kısmında vurguladığım cam ustasının konumu bu oyunda çok önemli. Oyunda saha değişebildiği için bazen rakibiniz bazı renkleri asla koyacak yer bulamıyor. Sizde bunu harika bir fırsata çeviriyorsunuz. Orjinal Azul'un aksine çok daha fazla puan kaybettirebiliyorsunuz rakibe. Puan 10/10

-Azul Summer Pavilion: Sanırım barışçıl bir Azul oyunu olmak çoğu kategoride dezavantaj. Oyunda en büyük cezalandırma kısmı ortadan taş alırken gerçekleşiyor. Çünkü kaç tane taş alırsanız o kadar puan kaybediyorsunuz. Ortaya güzel bir kombo çıkartırsanız bu eksiye gerçekten değiyor ama. Tur sonunda kullanamadığınız her taş ise 1 puan. Ama oyun sonu hariç diğer turlar 4'e kadar saklama hazneniz var. O yüzden genelde güvendesiniz ve kafanız rahat. Puan 6/10

-Azul Queens Garden: Bu oyun cezalandırma konusunda bir tiran! Oyun sonunda puanlarınız sıfırlanabilir hatta eksiye bile düşebilirsiniz iyi plan yapmazsanız. Oyunda 6 puan değerindeki taşları yerleştiremediğiniz zaman hanenize hemen bu eksi puan olarak yazılıyor. Bu bazı insanları oyundan soğutabilecek bir unsur o yüzden ben bunu negatif özellik olarak alıyorum. Puan 6/10

8-OYNANIŞ
-Orjinal Azul: Bu kategoride oyunun genel olarak oynanış keyfinden bahsedeceğim. Serideki en sade oyun bu konuda. Sıra size geldiğinizde taşlarınızı alıp skorluyorsunuz sadece. Hızlı yapısı bu oyunun en keyifli yanı. Eğer stratejik derinliği olmasaydı o kadar eğleneceğimizi sanmıyorum bu oyunda. Çünkü yapılabilecekler kısıtlı. Puan 7/10

-Azul Sintra: Çoğu insanın aksine ben bu oyunun oynanışını çok başarılı buluyorum. Oyunda resmen kombo yaparak ilerliyorsunuz. Bu kombo yapısı cam ustasını en efektif şekilde ilerletip doğru taşları almak ile ilgili. Oyunun buradaki düşünce unsuru en keyifli yanı. Ortadaki taşları biriktirip kimde patlayacağını görmek de oyuna heyecan katıyor. Puan 9/10

-Azul Summer Pavilion: Bu oyun da tamamen kombo üzerine ama bu sefer bu komboyu taşları doğru yerlere yerleştirerek yapıyoruz. Kısıtlı sayıdaki taş kaynağımızı olabildiğince arttırmak için oyun sahasındaki sütun ve heykel gibi yerlerin etrafını kapatıp taş kazanıyoruz. Bunun üzerine oyunda değişken joker mekaniği oyunun baharatı oluyor. Puan 9/10

-Azul Queens Garden: Diğer Azullara göre kafa yoran yapısı acaba haddinden fazla mı zorluyor bizi diye düşündürüyor bazen. Çünkü Azul hızlı oynayışı ile popüler olan bir seri aynı zamanda. Burada oyunun Calico'ya benzediğini söylemiştik. Ama sizi onun kadar çaresiz bırakmıyor. En azından bir şekilde düşünerek ilerleyebiliyorsunuz. Zorluğu oyuna keyif katmasa burada daha düşük puan alacağı kesin. Puan 8/10

9-GÖRSELLİK

-Orjinal Azul: Bu kategoride başarısız oyun yok diyebilirim sizlere. Zaten Azul güzel gözüken abstract strateji oyunlarının babasıdır bana kalırsa. Orjinal Azul'da, mozaik teması üzerine düşen görevi layıkıyla yapıyor ve masada dikkat çeken bir görüntü ortaya koyuyor. Puan 7/10

-Azul Sintra: Kötü değil ama masada diğerleri kadar cazibeli durmuyor. Bunun sebebi oyun sahasının kendini çok ortaya koyamaması. Oyun taşları birer camı temsil ediyor ve bunu güzel veriyor aslında. Ama sahanın oyunun ilerleyen zamanlarda bölük bölük olması oyun bittiğinde can alıcı bir görsel şölen sunamıyor bize. Puan 6/10

-Azul Summer Pavilion: Sadece mükemmel gözüküyor diyip geçebilirim buraya. Oyunlarla alakası olmayan bir insanın bile dönüp 2.kez bakacağı bir görselliği var oyunun. Baklava dilimleri ile oluşan yapı ise diğer karelerden oluşan yapılara göre çok daha hoş. Oyun bittiğinde fotoğraf çekme isteği her zaman uyanıyor. Puan 10/10

-Azul Queens Garden: Oyunun sembolleri ve seçilen renkler gerçekten çok güzel. Özellikle oyundaki sarı ve mavi renklerini çok sevdim. Ama diğer oyunlara göre bu oyunda sahanız çok daha boş oluyor. Yani pek fazla dolduramıyorsunuz. Sintra gibi saha yok olmuyor ama sadece daha boş gözüküyor. Puan 9/10

10-OYUN PARÇALARI

-Orjinal Azul: Bu oyun bu konuda bir devrimi teşkil ediyor. Yıllar sonra bile hâlâ özel bir oyun oynuyorum hissiyatını veriyor bana. Diğer Azullar çıtayı yükseltmeseydi daha yüksek puan alabilirdi. Puan 8/10

-Azul Sintra: Burada biraz geri adım atıldığını hissediyorum ben. Oyun parçaları ilk oyun kadar güzel hissettirmiyor. Tabii buradaki tema mozaik değil cam ama yine de oyun sahası da dahil aynı kalitede hissetirmedi. Puan 7/10

-Azul Summer Pavilion: Uzaktan nasıl güzel gözüküyorsa dokunduğunuzda o kadar güzel. Oyun sahası ve özellikle taşları attığımız saat kulesi şahane. Üzerine her noktada ilerlenmiş bu oyunda. Puan 10/10

-Azul Queens Garden: Bu oyunun malzeme kalitesi gerçekten mükemmel. Ama kafam takılan bir konu var o da oyundaki joker taşları. Onlar detaylı gri plastik figürler gibiler. Evet baya kaliteliler ama oyuna aitmiş gibi hissettirmiyor. Dışarıdan eklenmiş bir pnp parça gibi duruyorlar. Niye böyle yapıldığını da anlıyorum. Jokerler diğer taşlardan ayırt etmesi kolay olsun diye muhtemelen ama yine de daha farklı bir yol izlenebilirdi. Puan 9/10

-SON KARAR.

Sonuçları artık halka açmanın vakti geldi. Buraya kadar okuduysanız kazananı bence anlamışsınızdır. Birincilik için rekabet olmasa da diğer sıralamalar için kan gövdeyi götürdü diyebilirim. Bu kadar yakın sonuçlar çıkmasını asla beklememiştim.

1.Sırada sarsılmaz yeri ile Orjinal Azul! Taklitler aslını yüceltti diyebiliriz. Temiz ve basit dizayn zafere giden yoldur demiş atalarımız. Puan: 85

2.Sırada ise ailenin yeni üyesi Azul Queen's Garden! Kafa yoran zorluğuna rağmen o bunları kabullendi ve zoru başardı. İkinci sıraya alnının akıyla yerleşti. Puan: 79

3.Sırada ise ailenin pek sevilmeyen başarılı çocuğu var, Azul Sintra! Ötelense de vazgeçmedi. Diğerlerinden çok daha iyi yaptığı bir çok şey var. Potansiyeli olan bir oyun. Puan: 78

4.Sırada ise ailenin en şık üyesi var, Azul Summer Pavilion! Göz kamaştırıcı karizması ile gönülleri fethediyor kendisi. Belki kazanamadı ama oyuncu dostu yapısı ile ailenin yine de vazgeçilmez parçası. Puan: 77

Buraya kadar okuyan biri olur mu bilmiyorum. Ama eğer buraya kadar geldiyseniz sizi çok seviyorum efenim. Sağlıcakla kalınız.